Ministerstwo Finansów zapowiedziało sporządzenie projektu ustawy o zmianie ustawy Ordynacja Podatkowa. Planuje się wprowadzenie, jako zasady, wymogu zapewnienia co najmniej 6-miesięcznego okresu vacatio legis w przedkładanych Sejmowi projektach ustaw podatkowych, z których wynika zwiększenie obciążeń dla podatników i innych podmiotów prawa podatkowego.
Celem projektu jest zwiększenie stabilności prawa podatkowego oraz zapewnienie podatnikom i innym podmiotom prawa podatkowego odpowiedniego czasu na dostosowanie się przez nich do zmian w ustawach podatkowych.
Jak argumentuje Resort Finansów, system prawa powinien być przewidywalny, a podatnicy i inne podmioty prawa podatkowego nie powinni być zaskakiwani zmianami podatkowymi. Zatem dla zapewnienia odpowiedniego czasu na dostosowanie się przez nich do nowych przepisów, proponuje się wprowadzić zasadę, że w przypadku projektów ustaw podatkowych, termin wejścia w życie przepisów zawierających niekorzystne rozwiązania dla podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich, powinien zostać wyznaczony nie wcześniej niż na dzień przypadający po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy (art. 1b § 2).
Rozwiązania niekorzystne mogą wynikać w szczególności ze zwiększenia obciążeń, ograniczenia uprawnień lub zmiany obowiązujących zasad opodatkowania.
Projektowana regulacja art. 1b § 2 ma na celu ochronę podmiotów prawa podatkowego poprzez zapewnienie odpowiedniego czasu na dostosowanie się do niekorzystnych zmian i zawiera katalog przykładowych rozwiązań, które mogą być dla nich niekorzystne. Przez zwiększenie obciążeń należy rozumieć zarówno zwiększenie obciążeń fiskalnych jak i biurokratycznych obowiązków. Aby zapewnić odpowiedni czas na zapoznanie się podmiotów prawa podatkowego z nowymi przepisami i ich odpowiednią ochronę 6 miesięczne vacatio legis powinno mieć zastosowanie również do przepisów zmieniających zasady opodatkowania bądź ograniczających uprawnienia (np. zaostrzenie warunków korzystania z ulgi podatkowej). Jednocześnie przewidziano możliwość wyjątkowego odstąpienia od powyższej zasady, gdy przemawia za tym ważny interes publiczny lub gdy wynika to z konieczności implementacji lub wykonania przepisów prawa UE. Przyczyny takiego odstąpienia będą przedstawiane w uzasadnieniu projektu (projektowany art. 1b § 3 i 4). Pojęcie ważnego interesu publicznego jest pojęciem nieostrym, zawierającym szeroki zakres pojęciowy. Jego konkretyzacja jest dokonywana na gruncie konkretnego przypadku. Chodzi tu o interes publiczny, który jest na tyle istotny, aby mógł być uznany za ważny.
Proponowany przepis art. 1b będzie miał charakter uzupełniający w stosunku do regulacji ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1461). Zgodnie z art. 4 tej ustawy, akty normatywne zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych, wchodzą w życie co do zasady po upływie 14 dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy. W uzasadnionych przypadkach akty normatywne mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż czternaście dni, a jeżeli ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być dzień ogłoszenia tego aktu w dzienniku urzędowym. Proponowana regulacja nie stoi również na przeszkodzie wskazaniu dłuższego niż 6 miesięcy vacatio legis ustawy podatkowej np.
w sytuacji konieczności dostosowania systemów informatycznych do projektowanych zmian. Jednocześnie konieczność wyjaśnienia w uzasadnieniu projektu odstąpienia od 6-miesięcznego vacatio legis na podstawie proponowanych przepisów jest obowiązkiem niezależnym od obowiązku wyjaśnienia terminu wejścia w życie przepisów wynikającego z innych przepisów prawa.
Przewidziano przepis przejściowy, zgodnie z którym projektowe regulacje stosuje się do projektów ustaw podatkowych przyjętych przez Radę Ministrów po dniu 31 grudnia 2025 r. (art. 2).
Przewidziano, że projektowana ustawa wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.
LINK do procesu legislacyjnego
© Grafika jest własnością Kancelarii
Jeżeli ten problem Państwa dotyczy, zachęcamy do kontaktu z Kancelarią. Przesyłając wypełniony formularz akceptują Państwo naszą Politykę Prywatności.
